Zdrowie

Ryby w ciąży: znaczenie kwasów omega-3 i omega-6 w żywieniu ciężarnych

Kwasy tłuszczowe omega-3 i omega-6 odgrywają istotną rolę w żywieniu kobiet ciężarnych. Są one nie tylko kluczowe dla zdrowia matki, ale także znacząco wpływają na rozwój dziecka. Esencjonalne kwasy tłuszczowe, takie jak EPA (kwas eikozapentaenowy) i DHA (kwas dokozaheksaenowy), przynoszą wiele korzyści – poprawiają funkcje metabolizmu, wspierają system antyoksydacyjny, a także mają działanie kardioprotekcyjne.

Rola kwasów omega-3 w ciąży

Dla przyszłych mam szczególnie ważne jest jednak to, że odpowiednie ilości kwasów omega-3 podczas ciąży mogą zapobiegać komplikacjom jak przedwczesne porody czy preeklampsja. Prawidłowa podaż DHA jest też kluczowa dla prawidłowego rozwoju wzroku i psychomotorycznego dziecka oraz może obniżyć ryzyko depresji u matki.

Konieczność dostarczania kwasów omega-3 i omega-6 w diecie

Organizm ludzki produkuje ograniczone ilości kwasów omega-3 i omega-6, dlatego istotnym jest ich dostarczanie z pożywieniem. Specjalnie diety są rekomendowane dla kobiet ciężarnych oraz matek karmiących piersią. Idealnym źródłem DHA i EPA są ryby morskie czy owoce morza; zaleca się spożycie dwóch porcji tygodniowo aby pokryć zapotrzebowanie wynoszące 250 mg dziennie zaś dodatkowa porcja DHA w ilości 100 – 200 mg dziennie jest zalecana dla kobiet w ciąży lub karmiących.

Łosoś i pstrąg jako bezpieczne źródła DHA dla kobiet w ciąży

(NNKT) to głównie glony morskie oraz ryby. Źródeł DHA dla kobiet w ciąży dostarczają na przykład hodowlany łosoś czy pstrąg, które zawierają odpowiednio dużo tego kwasu, z 2,15 g DHA na każde 100 g łososia i 1,76 g DHA w 100 g pstrąga, co czyni je bezpiecznym wyborem. Z kolei oleje, nasiona oraz pestki nie są efektywnym źródłem DHA. Zawierają one kwas α-linolenowy (ALA), będący prekursorem EPA i DHA – jednak tylko śladowe ilości ALA przekształcają się w DHA (szacuje się, że jest to kilka procent), więc choć ich spożycie jest zalecane, nie służy jako źródło DHA.

Polskie Towarzystwo Ginekologów zaleca suplementację DHA w ciąży

Mając na uwadze kluczową rolę kwasów DHA w rozwoju płodu, Polskie Towarzystwo Ginekologów i Położników zaleca suplementację tej substancji kobietom w ciąży – zwłaszcza gdy nie mogą dostarczyć jej wystarczającej ilości poprzez dietę. Standardowa dawka suplementacyjna wynosi 200 mg na dobę, choć przy niskim spożyciu ryb warto rozważyć wyższe dawki1. W przypadku kobiet obarczonych ryzykiem przedwczesnego porodu zaleca się nawet do 1000 mg DHA dziennie.

Korzyści i ryzyka spożywania ryb przez kobiety ciężarne

Podczas gdy spożywanie ryb jest rekomendowane dla ciężarnych jako źródło nienasyconych kwasów tłuszczowych, istnieje obawa związana z możliwością kontaminacji metalami ciężkimi oraz organicznymi polutantami (takimi jak dioksyny czy bifenyly o działaniu podobnym do dioksyn). Mimo tych zagrożeń badania pokazują, że korzyści zdrowotne ze spożycia umiarkowanych ilości ryb przez ciężarne przeważają nad ewentualnymi ryzykami. Jednakże dla zapewnienia bezpieczeństwa opracowano specjalny wykaz dopuszczalnych do spożycia przez kobiety w ciąży ryb i owoców morza mający za zadanie ograniczyć ekspozycję na szkodliwe substancje.

Przewodnik żywieniowy dla kobiet w ciąży: Co jeść, a czego unikać

Tabela przedstawia wykaz produktów, które są rekomendowane do spożycia dla kobiet w ciąży, jak również te, od których powinny one definitywnie się powstrzymać. Zawiera także listę produktów dopuszczalnych, które mogą być konsumowane w ograniczonych ilościach – do jednej porcji na tydzień.

Ryby i produkty zalecaneRyby i produkty dopuszczalneRyby i produkty niezalecane
Łosoś norweski hodowlanyŚledźMakrela królewska
Makrela atlantyckaKarpŚledź bałtycki wędzony
MorszczukHalibutŁosoś bałtycki wędzony
Pstrąg hodowlanyOkońSzprotki wędzone
SzprotkiMarlinTuńczyk
SardynkiŻabnicaSzczupak
DorszMakrela hiszpańskaPanga
FlądraTilapia
Ryba maslanaRekin
Sum
Krewetki
Kalmary
Przegrzebki
Anchois
Krab
Homar
Langusta
Sprawdź także:  Śledzie w ciąży? Czy można je bezpiecznie jeść?

  1. https://www.ptgin.pl/sites/scm/files/2022-01/07.2020%20-%20Rekomendacje%20Polskiego%20Towarzystwa%20Ginekolog%C3%B3w%20i%20Po%C5%82o%C5%BCnik%C3%B3w%20dotycz%C4%85ce%20suplementacji%20u%20kobiet%20ci%C4%99%C5%BCarnych_0.pdf ↩︎

Powiązane posty
Zdrowie

Depresja Matki Siedzącej w Domu: Jak Radzić Sobie z Trudnościami

Depresja matki siedzącej w domu to temat, który często jest pomijany w dyskusjach na temat…
Czytaj więcej

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *